اقتصاد بدون اعتماد؛
چرا هیچ عددی ما را نجات نمیدهد؟
مجتبی شاطرآقایی زاده | مدیرعامل و موسس صندوق خانوادگی اوارد
سالهاست که تحلیل اقتصاد ایران حول یک محور میچرخد:
تورم، نقدینگی، نرخ ارز، بودجه، کسری، بانک، سیاست.
اما پرسش اصلی این است: چرا با وجود اینهمه تحلیل عددی، حال اقتصاد بهتر نمیشود؟
پاسخ ساده اما تلخ است: اقتصاد ایران فقط دچار بحران پول نیست؛ دچار بحران اعتماد است.
وقتی اعتماد از بین میرود، هیچ سیاست مالی کار نمیکند.
وقتی اعتماد فرو میریزد، سرمایه فرار میکند، همکاری میمیرد و هر فرد فقط به نجات فردی فکر میکند. در چنین فضایی،
حتی بهترین برنامههای اقتصادی هم به نتیجه نمیرسند، چون انسانها دیگر «با هم» بازی نمیکنند.
صندوق خانوادگی اوارد دقیقاً از همین نقطه شروع میکند؛ نه از عدد، بلکه از انسان.
اوارد بر این باور بنا شده که پول، آخرین حلقه زنجیره است، نه اولین.
قبل از پول باید آگاهی باشد، قبل از آگاهی باید مسئولیتپذیری باشد و قبل از مسئولیتپذیری، باید اعتماد دوباره ساخته شود.
در اقتصادهای پایدار دنیا، آنچه زیرساخت رشد است فقط سرمایه مالی نیست، بلکه سرمایه اجتماعی است؛ یعنی شبکهای از اعتماد،
شفافیت، تعهد و همکاری. بدون این سرمایه، هر سیستم مالی—even پیشرفته—شکننده خواهد بود.
اقتصاد ایران امروز، بیش از هر زمان دیگری، نیازمند بازگشت به همین اصل است. ما سالهاست به مردم آموختهایم که یا
«مصرفکننده» باشند یا «منتظر». منتظر دولت، منتظر بانک، منتظر معجزه. نتیجهاش نسلی خسته، بیاعتماد و پراکنده است.
اوارد تلاش میکند این الگو را تغییر دهد.
نه با وعده سود، نه با هیجان، نه با مدلهای پرریسک، بلکه با ساختن یک فرهنگ اقتصادی جدید در مقیاس انسانی.
در اوارد، پول هدف نیست؛ ابزار است.
ابزاری برای تمرین همبستگی، نظم مالی، شفافیت و تصمیمگیری آگاهانه.
هر مشارکت، یک تمرین فرهنگی است: تمرین اینکه چگونه میتوان در چارچوب قانون، بدون اجبار، بدون فریب و بدون وعده،
کنار هم ماند و رشد کرد.
این رویکرد شاید در نگاه اول «کوچک» بهنظر برسد، اما تاریخ اقتصاد نشان داده که تغییرات بزرگ همیشه از همین هستههای
کوچک و آگاه آغاز شدهاند. اقتصاد سالم از پایین به بالا ساخته میشود، نه فقط از بخشنامه به مردم.
پیام اوارد روشن است: تا وقتی ذهنیت اقتصادی ما تغییر نکند، هیچ سیاستی ما را نجات نمیدهد.
اما اگر یاد بگیریم اعتماد بسازیم، مسئولیت بپذیریم و آگاهانه همکاری کنیم، حتی در سختترین شرایط، میتوان مسیر تازهای باز
کرد.
اوارد یک صندوق نیست؛ یک موضع اقتصادی است.
موضعی که میگوید: نجات اقتصاد، قبل از هر چیز، از بازسازی انسان شروع میشود.
